Ontwerpen met de hoofdeigenschap ‘ambachtelijk’

Phygital Virtuosity

Bastiaan de Nennie laat de digitale en fysieke wereld samensmelten. Objecten uit het predigitale tijdperk worden gescand, de scans worden ontleed en de onderdelen gebruikt als bouwstenen voor nieuwe digitale creaties. Objecten worden bij wijze van spreken hergebruikt in een digitale werkplaats.

POST-VLISCO

Het Helmondse bedrijf Vlisco produceert stoffen voor de Centraal- en West-Afrikaanse markt. Simone Post heeft op eigen initiatief materiaalonderzoek gedaan naar het afvaldoek en de misdrukken van Vlisco. Het onderzoek heeft geresulteerd in het Vlisco Recycled Carpet. Door de grote variëteit in het afval ontstaat er elke keer een uniek kleed, met steeds een enorme kleurrijkdom.

The Lenticular Project

Bij lenticulair drukwerk verandert een plaatje als het in beweging wordt gebracht optisch van kleur, en diepte. Antoine Peters onderzoekt de mogelijkheid om deze techniek op textiel toe te passen en zo ‘multiple dessin’ kleding te maken; de print verandert van kleur afhankelijk van de beweging van de drager of toeschouwer.

Ripening Rugs

Adrianus Kundert ontwerpt vloerkleden die bij slijtage tot leven komen. Op de plaatsen waar het kleed intensief gebruikt wordt ontstaan nieuwe kleuren, texturen en patronen. Omdat het kleed mooier naarmate het slijt zal het niet snel worden vervangen, zoals bij normale slijtage.

Pretty Plastic Plant

Plastic wordt vaak gerecycled, maar meestal tot kleurloze praktische producten. De Pretty Plastic Plant  bestaat uit zes machines die plastic huishoudafval uit Amsterdam Noord verwerken tot gevelbekleding. Het ingezamelde plastic wordt gesorteerde op kleur, zodat allerlei kleurcombinaties mogelijk zijn. Zo werden inmiddels vier vergaderunits gerealiseerd.

Living Colours

Ook natuurlijke kleurstoffen vervagen. Buro BELÉN, bestaande uit Brecht Duijf & Lenneke Langenhuijsen, onderzocht hoe deze kleurvervaging plaatsvindt en ontwikkelde ‘verkleurkaarten’ van natuurlijke kleurstoffen. Verkleuring wordt zo een kwaliteit waar ontwerpers gebruik van kunnen maken in plaats van een negatieve eigenschap.

Flax Chair

Een composietmateriaal bestaande uit een combinatie van vlas en PLA is toegepast in een stoel, de Flax Chair. Vlas is een gewas dat door het geschikte zeeklimaat een rijke traditie heeft in Nederland, België en Noord-Frankrijk. PLA is een biologisch afbreekbaar plastic op basis van melkzuur. Van het vlas zijn zowel de lange als de korte vezels gebruikt.

De Salt Pup

Een mengsel van bijna 90 procent zeezout, een kleine hoeveelheid zetmeel en water wordt verhit en uitgedroogd, zodat een wit, hard en translucent materiaal ontstaat. Het materiaal is sterk als het gaat om compressie (drukkrachten) en zwak bij trekkrachten. Een logische vorm die daaruit volgt is de boog of koepel.

Functional 3D Printed Ceramics

Steeds meer materialen kunnen 3D geprint worden, ook klei. Olivier van Herpt bouwde zelf een 3D kleiprinter. De ontwerper kan invloed uitoefenen op de machine terwijl hij print. En omdat klei een grillig materiaal is, speelt ook het toeval een rol bij het printen. Zo ontstaat een ambachtelijk product, gemaakt met de nieuwste technologie.

Fade to Stay

Kleurechtheid wordt als kwaliteit gezien, maar verkleuring kan nooit helemaal worden tegengegaan. De Dye-inkten uit thuisprinters en de gepigmenteerde inkten uit de professionele markt hebben verschillende eigenschappen en dus een verschillende kleurvastheid. rENs experimenteert met een combinatie van verschillende soorten inkt en papier teneinde de verkleuring met behulp van UV straling te kunnen regisseren.

CaCO3 Stoneware

Geïnspireerd door de groei van stalactieten hebben Laura Lynn Jansen en Thomas Vailly een manier gevonden om steen in verschillende vormen te ‘kweken’. Hun designreeks CaCO3 Stoneware bestaat uit voorwerpen die druppel voor druppel rond structuren zijn gegroeid. Het breekbare skelet, een 3D-geprinte structuur, ondergaat een wekenlang versteningsproces in speciaal gekozen thermo-minerale bronnen met een hoog gehalte aan mineralen: calciumcarbonaat CaCO3.

Foto: Floor Knaapen

No-ink

In Noord-Holland worden in mei duizenden hectares tulpen gekopt om de energie in de tulpenbol te behouden. Tulpentelers doen niets met de tulpenkoppen. Met No-ink heeft Tjeerd Veenhoven een proces ontwikkeld om de reststroom van tulpenkoppen een nieuwe toepassing te geven. Eerst worden de tulpenkoppen in een grote draaitrommel in de studio gedroogd en vervolgens worden de steeltjes en stampertjes eruit gedraaid. Het tulpenbloemblad blijft over.

Aera Fabrica

Binnen haar project Aera Fabrica gebruikt Roos Meerman warmte en lucht om 3D-geprinte vormen op te blazen. Omdat plastic snel van vloeibaar naar vast kan veranderen, is het mogelijk de vorm flexibel te maken door het plastic te verwarmen, vervolgens op te blazen en te laten afkoelen totdat de vorm weer fixeert. Meerman maakt gebruik van PLA, een 100% biologisch afbreekbaar materiaal gemaakt van maïs.

GraphLight

Om de verschillende toepassingen van grafiet te verkennen, heeft Niels Datema diverse producten ontworpen die ieder een bepaalde eigenschap van grafiet benutten. Datema ontdekte dat grafiet in de context van duurzaamheid een enorme potentie heeft. Het is een uitstekende elektrische geleider en heeft een zeer lage weerstand. Grafiet is het enige natuurlijke droge smeermiddel dat wij kennen. Verder is het materiaal extreem temperatuur- en corrosiebestendig

Ivorish

Ivorish is het resultaat van een inhoudelijk en artistiek onderzoek gewijd aan de dubbelzinnige schoonheid van ivoor. De beoogde sieradenlijn van Nina van den Broek is gemaakt van melktanden. Door het materiaal te verpulveren tot poeder en er vervolgens handmatig een object van te maken, creëert Van den Broek een veelzijdig toepasbaar nieuw soort ivoor zonder vormbeperkingen.

BB. Platform

De grondslag van de textielontwikkeling van byBorre ligt in de matrasindustrie en de rondbreimachine. Uitgaande van de techniek die gebruikt wordt in de matrasindustrie – waar dikke stoffen gebreid worden met vulgarens – heeft Borre de programma’s voor de machines herschreven.

Pendant Lights

Eén op de vier bomen heeft een schimmel. De door schimmel aangetaste bomen komen niet in de handel en worden veelal versnipperd in de shredder. Milo Dool geeft dit afvalhout een nieuwe bestemming in zijn ontwerp Pendant Lights: de lampen zijn gemaakt van beschimmeld beukenhout.

Coleoptera

In Nederland worden meelwormen gekweekt voor de voedselindustrie. Nu voornamelijk nog als voedsel voor dieren, in de toekomst ook voor mensen. De meelworm komt voort uit de meelkever, die een aantal maanden na het leggen van eitjes doodgaat. Kwekerijen zien deze kevers als afval en gooien ze weg. Om voor vermindering van afval te zorgen en natuurlijke bronnen opnieuw te gebruiken, heeft Aagje Hoekstra in het kader van haar afstudeerproject aan de Hogeschool voor de Kunsten Utrecht (HKU) onderzocht hoe ze de kevers een tweede leven kon geven.